standbeeld-2 standbeeld lewijt

Stichting

In 1997 the author and several others took the initiative to establish the “Foundation Jewish Monument Wageningen and neighbouring communities”. The objective was to erect a monument for the Jews from Wageningen and the neighbouring municipalities who died during the German occupation from 1940-1945. Wageningen, the town where after the defeat of the Germans the capitulation-documents were signed by the Germans, did not have such a monument until 1997. With the support of many people the objective was achieved. In November 1999 the artist Yetty Elzas was given the assignment to realise her design and on the 4th of May 2000 the monument was unveiled by the mayor of Wageningen Mr. J.F. Sala together with rabbi J.S. Jacobs. The foundation regards this book “Een eerlijcke plaets” as a second monument for the Jewish inhabitants of Wageningen and its neighbouring communities.

Welkom bij Stichting Joods Erfgoed Wageningen

Doel

Het doel van de Stichting Joods Erfgoed Wageningen en omstreken is het bevorderen van de instandhouding, herstel of restauratie van alles dat herinnert aan de ( grotendeels voormalige) Joodse gemeenschap in Wageningen en omgeving, inclusief gedenktekens en mondelinge en schriftelijke overleveringen.

Motivering

Door de Tweede Wereldoorlog, assimilatie en emigratie is de Joodse gemeenschap in Nederland sterk geslonken en groeit nauwelijks. Ook hierdoor is levende Joodse cultuur tegenwoordig voornamelijk nog te vinden in de grotere steden. De Joodse bevolking in Wageningen is teruggelopen van een veertigtal zielen in 1939 tot ongeveer een tiental nu. Toch heeft de Joodse gemeenschap markante sporen achtergelaten, die in de vergetelheid zijn geraakt en verder bedreigd worden door de constante vernieuwing van de stad die gepaard gaat met vele bouwactiviteiten. In 1997 namen A.G. Steenbergen en verscheidene andere burgers uit Wageningen het initiatief een Stichting Joods Gedenkteken Wageningen op te richten onder voorzitterschap van ds. A. Boelhouwer.

Ontstaan

Het doel was een monument neer te zetten voor de Joden van Wageningen en omgeving, omgekomen tijdens de Duitse bezetting van 1940-1945. Wageningen, de stad waar na de nederlaag van de Duitsers de capitulatiedocumenten werden getekend door de Duitsers, had niet een dergelijk monument. Met de hulp van zeer velen werd het doel bereikt. In november 1999 werd de opdracht aan de kunstenares Yetty Elzas gegeven haar ontwerp te realiseren. Op 4 mei 2000 werd het monument onthuld door de burgemeester van Wageningen J.F. Sala samen met rabbijn J.S. Jacobs. Na de onthulling werd het monument overgedragen aan de Wageningse bevolking in dezen vertegenwoordigd door het gemeentebestuur van de stad. Hierna bevorderde de Stichting dat ‘Een eerlijcke plaets’ memorboek van Joods Wageningen en omgeving in een algemeen toegankelijk vorm werd uitgegeven. De auteur A.G. Steenbergen had aan deze uitgave jaren gewerkt. Dit boek, met een voorwoord van rabbijn J.S. Jacobs, vertelt over de periode van de 16e eeuw tot en met de 20e eeuw. In 2006 trad ds. A. Boelhouwer af als voorzitter van de Stichting en werd opgevolgd door prof. M.S. Elzas. Van deze gelegenheid werd gebruik gemaakt om doel en activiteiten van de Stichting aan een kritisch onderzoek te onderwerpen en naar aanleiding daarvan een nieuwe weg in te slaan. Eind augustus 2007 werden de naam en de statuten van de Stichting aangepast aan de veranderde situatie: Stichting Joods Erfgoed Wageningen werd een feit.

Landelijk perspectief

In Winsum bestaat de Stichting Een Joodse Erfenis Winsum, waarmee de stichting nauw contact onderhoudt. Ook in een aantal andere gemeenten zijn organisaties op dit gebied actief, echter vaak met iets andere doelstellingen. Natuurlijk is het Joods Historische Museum in Amsterdam het focale punt voor al de herinneringen, boeken, foto’s en voorwerpen die aan het Joods verleden documenteren. Enige tijd geleden is de gedachte opgekomen of het niet verstandig zou zijn een landelijke stichting in het leven te roepen die al deze inspanningen wat zou kunnen coördineren. Een en ander is nog in een zeer pril stadium en we zullen moeten afwachten of een dergelijk entiteit tot stand komt en effect zal hebben.

Informatie

Informatie over de stichting kunt u aanvragen via info@joodserfgoedwageningen.nl

Archief

Categorieën